W internecie możemy się natknąć na setki ofert zakupu pieca na oleje przepracowane – jednak, czy możemy ulec pokusie ogrzewania naszego warsztatu właśnie takimi materiałami? Choć prawo jednoznacznie wyznacza kary za palenie olejem przepracowanym, wciąż niezwykle dużo autoserwisów lekceważy te zasady. W 2019 aż 14,5% wszystkich warsztatów samochodowych w Polsce korzystało z pieców opalanych starym olejem silnikowym – jakie zagrożenia płyną z tego typu praktyk? Dowiedz się, czy palenie olejem przepracowanym jest legalne!
W sieci możemy natrafić na wiele artykułów dotyczących tego, czy palenie olejem przepracowanym jest legalne – bardzo często są to wyniki dziennikarskiego śledztwa, które sprawdzają źródła ogrzewania w warsztatach samochodowych. Niestety wciąż bardzo często okazuje się, że właściciele serwisów decydują się na spalanie olejów przepracowanych, czy to w kozach, dmuchawach, czy nagrzewnicach. Są to działania nie dość, że niebezpieczne – to jeszcze nielegalne.
Jak wyglądają przepisy dotyczące palenia olejem przepracowanym? Prawo jest zupełnie jednoznaczne. Zgodnie z artykułem 191 Ustawy o Odpadach z 14 grudnia 2012 roku: „Kto, wbrew przepisowi art. 155, termicznie przekształca odpady poza spalarnią odpadów lub współspalarnią odpadów podlega karze aresztu albo grzywny”. Kara grzywny jest ustanawiana przez odpowiednie służby samorządowe, jednak zazwyczaj przyjmuje się, że kara za palenie olejem przepracowanym to koszt 500 zł.
Jeżeli Kontrolerzy Inspektoratu Ochrony Środowiska stwierdzą, że nasze działania skrajnie naraziły zdrowie postronnych obywateli i bezpieczeństwo środowiskowe – kara oczywiście może wzrosnąć, nawet do kary pozbawienia wolności. Dlaczego jednak spalanie zużytego oleju silnikowego jest zakazane?
Olej silnikowy, który zapewnia smarowanie poszczególnych części silnika, z czasem ulega pewnym zmianom chemicznym oraz zanieczyszczeniu. W związku z tym w jego składzie możemy się zetknąć z metalami ciężkimi (takimi jak kadm, arsen, ołów, chrom), fenolami, węglowodorami aromatycznymi, związkami siarki i azotu, czy też innymi trującymi dla człowieka i środowiska substancjami. W wyniku spalania olejów przepracowanych dodatkowo wzmaga się toksyczność tychże substancji.
Poprzez spalanie zużytego oleju silnikowego do atmosfery wysyłane są rakotwórcze benzopireny, związki metali, a także w wyniku reakcji zachodzących w piecach może dojść do produkcji żrącego i drażniącego dymu z chlorowodoru. Takie działania w bardzo dużym stopniu przyczyniają się do pogarszania jakości powietrza zwłaszcza małych miejscowościach, gdzie mamy trudniejszy dostęp do alternatyw energetycznych, a także gdzie rzadziej odbywają się kontrole. Co więcej, ze względu na kaloryczność poszczególnych olejów, bardzo często właściciele warsztatów decydują się na zmieszanie różnych rodzajów cieczy, tym samym jeszcze bardziej przyczyniając się do trucia ludzi i środowiska.
Jakie są realne skutki zdrowotne ogrzewania warsztatu zużytymi olejami? Wdychanie trujących oparów może poskutkować uszkodzeniem układu oddechowego oraz nerwowego, rozstrojem gospodarki hormonalnej, a także mogą wpłynąć negatywnie na płodność lub sam rozwój płodu. Przez to, że dymy ze spalanych olejów przepracowanych zawierają grupy pierwiastków z wielopierścieniowych węglowodorów aromatycznych – wdychanie ich jest silnie rakotwórcze.
Dlaczego zatem wciąż można nabyć urządzenia zajmujące się ogrzewaniem na zużyty olej?Jest to wynik po części nieuczciwości sprzedawców, którzy sprzedają piece na paliwo uniwersalne pod nazwą pieców na oleje przepracowane. W ten sposób konsumenci są często wprowadzani w błąd i w jego wyniku narażają swoje zdrowie, środowisko, a także swoje firmy na kary finansowe. Jest to także po części wynik słabości prawa, które nie zakazuje nabycia pieca na zużyte oleje, nie zakazuje też posiadania takiego urządzenia, zabrania jednak spalania zużytego oleju silnikowego.
W ten sposób wiele sprzedawców na platformach typu e-commerce próbuje sprzedawać nagrzewnice na zużyte oleje, czy też dmuchawy lub pompy zasilane właśnie na oleje. Jednak należy pamiętać, że samo spalanie jest bardzo szkodliwe i nielegalne. Warto również wiedzieć, jak prezentują się zależności między piecem na zużyte oleje a ochroną środowiska. Ciecze tego rodzaju są same w sobie klasyfikowane jako odpady niebezpieczne – świadczy o tym, chociażby ustawa katalogu odpadów, w której kody dotyczące olejów są zaznaczane gwiazdkami.
Już jedna kropla zużytego oleju może zatruć nawet 1000 litrów wody, a samo spalanie zużytych olejów może spowodować zatrucie powietrza, degradację roślinności, gleby oraz wód płynących. Co więcej, pojawia się dodatkowe zagrożenia dla osób mieszkających w sąsiedztwie warsztatu korzystającego z pieca na oleje przepracowane – w przypadku braku sprawnej wentylacji może nawet dojść do uduszenia lub poważnego bezpośredniego zatrucia.
W kontekście tych wiadomości zdecydowanie niepokojący jest fakt, że na YouTubie możemy znaleźć naprawdę wiele tutoriali na temat budowania własnych, „chałupniczych” pieców na olej przepracowany. Bardzo często takie niebezpieczne konstrukcje są tworzone ze starych bojlerów, czy rur. W ten sposób nie tylko łamiemy prawo i narażamy bezpieczeństwo osób postronnych, ale także stwarzamy realne zagrożenie życia dla pracowników i osób przebywających w warsztacie. Nieodpowiednie obchodzenie się z piecami na zużyte oleje może spowodować niebezpieczny wybuch – w końcu w warsztacie znajduje się wiele łatwopalnych materiałów.
Co zatem możemy zrobić z zużytymi olejami silnikowymi? Osoby fizyczne mogą te materiały oddawać do placówek typu PSZOK lub właśnie do warsztatów samochodowych. Jednak firmy już muszą korzystać z usług specjalistycznych firm utylizujących zużyte oleje. Zajmują się one regeneracją, filtrowaniem i przetwarzaniem substancji w sposób nieinwazyjny dla środowiska, czy też zdrowia ludzkiego. Do obowiązków mechaników samochodowych należy właśnie korzystanie z tego rodzaju praktyk. Jeżeli szukasz odpowiedniego dostawcy usługi – skontaktuj się z nami!

